Sống trong chung cư: mấy chuyện chung mà ai cũng gặp
Ở chung cư khác ở nhà riêng ở một điểm căn bản: bạn sở hữu phần bên trong, nhưng sống trong một hệ thống dùng chung — thang máy, hành lang, nước, rác, chỗ để xe, và cả bức tường ngăn với nhà bên. Phần lớn chuyện khó chịu ở chung cư nằm ở chỗ giao nhau đó.
Bài này bàn mấy tình huống ai cũng gặp, và cách xử cho đỡ mệt.
Đọc nội quy toà nhà — việc mất ba mươi phút
Đây là việc rất ít người làm mà lại tiết kiệm nhiều nhất. Nội quy thường quy định những thứ bạn sẽ đụng tới: giờ được thi công sửa chữa, có được nuôi thú không và loại nào, được để gì ở ban công, có được khoan tường không và khoan tới đâu, quy định về chỗ để xe và khách tới chơi, cách đăng ký chuyển đồ vào ra.
Mỗi toà một khác, và các quy định cũng thay đổi theo thời gian — nên đọc bản hiện hành của chính toà nhà bạn, và hỏi ban quản lý khi chưa rõ, thay vì làm theo lời một người hàng xóm kể lại.
Một mẹo thực tế: lưu số điện thoại ban quản lý và số kỹ thuật vào máy ngay hôm chuyển vào. Lúc cần thì bạn không có thời gian đi tìm.
Tiếng ồn: chuyện phổ biến nhất
Trần và sàn chung cư truyền âm tốt hơn người ta tưởng, và tiếng va chạm truyền qua kết cấu — tiếng kéo ghế, tiếng chạy nhảy, tiếng đóng cửa — đi xa hơn nhiều so với tiếng nói.
Nếu bạn là bên bị làm phiền: nói chuyện trực tiếp trước, nhẹ nhàng, và nói cụ thể — "khoảng mười giờ tối có tiếng kéo ghế" rõ hơn nhiều so với "nhà anh ồn quá". Rất nhiều người không biết tiếng của mình truyền xuống dưới. Nếu nói rồi không đổi thì mới nhờ ban quản lý, và lúc đó ghi lại thời điểm cụ thể để có căn cứ.
Nếu bạn là bên gây ra: mấy việc rẻ mà hiệu quả — dán nút cao su dưới chân ghế và chân bàn, trải thảm ở khu vực đi lại nhiều, lắp chặn cửa để cửa không đập, và báo trước hàng xóm khi có việc gây ồn.
Với nhà có trẻ nhỏ, một tấm thảm dày ở khu vực chơi giải quyết được phần lớn vấn đề — và nói trước với nhà dưới một câu thì mọi chuyện nhẹ đi rất nhiều.
Ban công: chỗ hay vướng quy định nhất
Ban công vừa là phần riêng vừa là mặt ngoài của toà nhà, nên nhiều nơi có quy định về việc để gì, treo gì, lắp gì ở đó.
Mấy thứ hay vướng: phơi đồ ra ngoài lan can, lắp giàn hoặc mái che, đặt chậu cây nặng ở mép, lắp lồng sắt, và treo vật ra phía ngoài.
Ngoài chuyện quy định, có một lý do an toàn rất thật: bất cứ thứ gì đặt ở mép ban công tầng cao đều là rủi ro rơi. Gió ở tầng cao mạnh hơn dưới đất nhiều, và một chậu cây rơi từ tầng mười là chuyện nghiêm trọng. Chậu thì đặt vào trong, vật treo thì phải có dây phụ, và gió lớn thì thu vào.
Nếu bạn định lắp thêm gì ra ngoài mặt tiền, hỏi ban quản lý trước — làm rồi bị yêu cầu tháo là tốn cả tiền lẫn công.
Khoan tường và sửa chữa
Hai điều cần biết trước khi cầm máy khoan.
Không phải tường nào cũng khoan được. Một số tường trong căn hộ là tường chịu lực hoặc có cấu kiện bên trong; một số là vách nhẹ hoặc thạch cao. Nếu chưa chắc, hỏi ban quản lý hoặc xem bản vẽ — và tuyệt đối không tự đục mở rộng cửa hay phá tường mà chưa hỏi.
Trong tường có đường điện và đường nước âm. Khoan trúng là chuyện nguy hiểm và tốn kém. Dùng thiết bị dò, và tránh khoan ngay phía trên hoặc phía dưới ổ cắm và công tắc, vì dây thường chạy dọc theo đó.
Về giờ giấc: phần lớn toà nhà có khung giờ cho phép thi công. Báo trước hàng xóm cạnh và dưới một câu — mất ba mươi giây và tránh được nhiều khó chịu.
Nước, rác và mấy hệ thống chung
Rò nước sang nhà dưới là tranh chấp phổ biến nhất ở chung cư. Nếu thấy vết ố lan trên trần nhà mình, báo ban quản lý sớm thay vì tự đoán — càng để lâu càng khó xác định nguồn và càng tốn. Và giữ ảnh chụp kèm ngày tháng.
Thoát sàn và bẫy nước. Phòng ít dùng thì đổ nước xuống thoát sàn định kỳ để mùi từ đường ống chung không đi lên.
Rác thì theo giờ và cách của toà nhà. Đồ cồng kềnh và đồ điện hỏng thường có cách xử riêng — hỏi trước thay vì để ở hành lang.
Máy giặt và máy rửa bát thì kiểm dây cấp nước định kỳ; đây là nguồn rò nước rất hay gặp và rất dễ phòng.
Thang máy, chỗ để xe và mấy chuyện hằng ngày
Mấy quy ước nhỏ làm mọi người dễ chịu hơn: giữ cửa thang cho người phía sau nhưng đừng chặn cửa quá lâu; chuyển đồ cồng kềnh thì đăng ký dùng thang hàng nếu toà có; đi xe trong hầm thì chậm và bật đèn vì tầm nhìn ở hầm rất kém.
Và một điều đáng làm: đi thử đường thoát hiểm một lần. Biết cầu thang bộ ở đâu, cửa mở về hướng nào, và xuống tới đâu thì ra được. Mười phút, và bạn không phải tìm trong lúc có chuyện.
Phần phong thuỷ ở chung cư
Căn hộ có mấy ràng buộc mà nhà riêng không có: không đổi được hướng cửa, không dời được vị trí bếp và khu vệ sinh, không đục được tường chịu lực. Nên phần thay đổi được chủ yếu nằm ở bày biện và bố trí đồ đạc — và đó cũng là phần dễ đảo ngược nhất.
Nếu bạn nhận được lời khuyên yêu cầu đục tường, bịt cửa, dời bếp hoặc thu hẹp lối đi, hãy dừng lại: những việc đó đụng tới kết cấu và tới hệ thống chung của toà nhà, phải hỏi ban quản lý và người có chuyên môn xây dựng. Không có quan niệm nào đáng để đổi lấy rủi ro đó.
Tóm lại
Đọc nội quy toà nhà một lần và lưu số ban quản lý. Tiếng ồn thì nói chuyện trực tiếp và cụ thể trước; nếu bạn là bên gây ra thì nút cao su, thảm và chặn cửa giải quyết phần lớn.
Ban công thì đừng đặt gì ở mép vì gió tầng cao rất mạnh. Khoan tường thì dò trước và tránh khoan quanh ổ cắm. Báo rò nước sớm và giữ ảnh có ngày tháng. Và đi thử đường thoát hiểm một lần.